Reklamlar

Günümüz dünyası koşullarında farklı alanların ortak bilgi birikimine sahip olan reklamcılık ve reklam psikolojisi önemini gittikçe artırmaktadır. Geçmiş yaşantıları göz önüne alacak olursak dergi, gazete, panolar, televizyon vb. kitle iletişim araçlarında reklamlara rastlayabiliyorduk ve bunlar normal karşılanıyordu. Dergiyi okumasak televizyondan da farklı kanala geçiş yapsak kısmen reklamlardan uzaklaşabiliyorduk ama gelinen noktada durum hiçte öyle değil. Bu durumu etkileyen bir sürü etmen var elbette zamanın, mekânın ve insanın değişmesi en önemli etkenlerdir. Ancak reklamcılık birdenbire dallanıp budaklanmadı bunu biliyoruz ama önemli olan bu süreci gözlemek, takip etmek ve nedenlerini araştırmak. Şimdi hepimizin merak ettiği o soruyu soruyorum bu boyutta günümüz reklamcılık koşullarına nasıl geldik?

Günümüz reklamcılık sektörünün şüphesiz en büyük disiplin alanı psikolojidir. İnsanların ne istediğini az çok tahmin eden ve nerede neyi görmesi gerektiğini belirleyen bir sistemin var olduğunu biliyoruz. Bu sistemin baş mimarı şüphesiz internettir, yardımcı kaynaklar olarak da cep telefonlarından tutun diğer kullandığımız bütün teknolojik aletlerin de bu oyunun bir parçası olduğunun farkındayız. Beş dakika önce konuştuğumuz bir nesnenin veyahut ürünün hemen reklam olarak karşımıza çıkması net bir şekilde durumun göstergesidir. Bu sistemden uzak durmak, etkilenmemek neredeyse imkansızdır.

Televizyon açısından baktığımız zaman verilen hunharca reklamları kim seyrediyor ve bu sektörün kaymağını kim ya da kimler yiyor bunu kendimize sormamız bu alanı anlamak ve sorgulamak için ilk adımdır. Sadece televizyon açısından değil diğer tüm araçları değerlendirelim örneğin bir gazetenin bize sunabileceği reklamı az çok tahmin edilebilir ve yorumlayabiliriz ancak internet için bunu söylemek imkânsız ötesi bir durumdur. İnternet, değişen şartlar ve koşullar karşında değişime ve gelişime ayak uydurup reklamcılığa yön vermektedir. İnternet aleminin önemini artırması ve kullanım alanının genişlemesi reklamcılığın kapsını ardına kadar açmaktadır, hemen hemen kullandığımız bütün uygulamalarda reklamlar karşımıza çıkabilmektedir. İlk başlarda tatlı gibi gelen bu reklamlar uygulamayı kullanma sıklığımıza bağlı olarak bir süreden sonra sıklığını artırıp reklam süresini de uzatmaktadır. Tarayıcıdan arattığımız en küçük ürünün bir sonraki uygulamada reklam adı altında onlarca çeşidinin gözümüzün önüne gelmesi tesadüf olamaz değil mi? Bu noktaya gelmemizde bir diğer faktör tüketim çılgınlığının yaygınlığı ve tükettikçe var olurum anlayışıdır. Yapılan belli başlı araştırmalarda dünyada yirmi dakikada bir insanın istediği nesne veya ürün değişebilmektedir. Bu istatistik oldukça korkutucu bir boyut olmakla beraber tüketen insan sayısının artmasına ve üretim noktasında yavaşlamalara sebebiyet verebileceği kaçınılmaz bir sondur.

Yaşanabilir dünya için reklamlara ihtiyacımız ürünlerin sade ve düz bir şekilde tanıtılması ve haberimiz olması açısından gereklidir ancak bu olayın boyutunun artması ve artık görüp görebileceğimiz tüm platformlarda karşımıza çıkması tasvip edebileceğim bir durum değildir maalesef. Reklamları hayatımızın merkezine koyup bir parçamız haline getiren reklamcılar bununla yetmezmiş gibi birde bizlere masumane şekilde reklamsız hizmet sunan uygulama paketleri sunmaktadır. Bıkkınlık derecesini çoktan aşan bu süreç insanları premium hizmeti kullanmaya açık açık zorlamaktadır. Son zamanların popülarite reklamları arasında olan premium hizmetler şimdiden ilgi odağı olmakla beraber satış noktasında da beklenenin üzeri konumundadır. Gözümüzün içine kadar sokulan bu reklamların bir sonraki aşaması bizlere neyi gösterecek merakla bekliyoruz. İnternet aleminden kafamızı kaldırıp günlük hayata döndüğümüzde de durum hiç farklı değildir mağaza ve marketlerde sunulan reklamcılığın ilgi çekiciliği göz kamaştıracak boyuttadır

Reklam firmalarının strateji açısından oldukça önem verdiği psikoloji alanı için ekipler kurduğu ve bu alana ciddi yatırımlar yaptıklarını görmekteyiz. Hedef kitleyi belirleyip ürünü ona göre seçen, analiz noktasında küçük bir yanılma payına dahi tahammülü olmayan reklamcılık sektörü, insanların fikirlerini, davranışlarını ve seçimlerini etkilemek için gece gündüz var gücüyle çalışmalarını sürdürmektedir. Analiz ettiği kitleyi adeta kukla gibi yöneten reklamlar, zorlantılı bir yapı ile kendini sattırmaktadır. Amacı en çok ürünü satmak olan reklamcılık sektörü psikoloji bilimini kusursuza yakın bir şekilde kullanmaktadır. İnsana yönelik algı sürecini durmaksızın devam ettiren reklam sektörü bireyleri yönlendirme boyutunu çoktan aşmakta olup zorlantılı gösterim boyutuna gelmiştir.

İlginizi Çekebilir

Güncel Bir Sorun: Akran Zorbalığı

Majör Depresyon

İstenmeyen Bir Yaşam: Sosyal Fobi

Amaçları dışına sapmış olan reklamcılık bitmek bilmeyen bir arzuyla gün geçtikçe daha çok üzerimize gelmektedir. Kendimizi korumanın, çemberin dışında kalmanın günümüz koşullarında çok zor olduğunun farkındayım bu süreç içerisinde planlı ve bilinçli olmak bizleri diğer insanlardan bir adım öne çıkarmakta olup ayrıca reklamcılık sektörüne yem olmaktan da belli derecede koruyabilmektedir. Amacına ulaşana kadar aldığı reklamı yayınlayan internet siteleri ve telefon uygulamaları belli periyotlarla aynı reklamları tekrar tekrar önümüze sunabilmektedir. Tüm bunların üzerine reklamların tüketim çılgınlığını doğrudan tetiklemesi günümüz insanında aşılması güç problemlere yol açabilmektedir. Tüm bunlara rağmen seçeceğimiz ürünleri iyice araştırmalı, dışarıda gördüğümüz reklamları eleştirel bakış açısıyla değerlendirdikten sonra net kararımızı vermeliyiz. Ayrıca bununla da kalmayıp yaşadığımız sosyal çevreyi bilinçlendirmekte üzerimize düşen önemli görevler arasında yer almaktadır.

Firmaların taciz boyutuna gelen reklamları bu kadar artırması ve ücretsiz sunulan uygulamalarda daha çok reklam çıkması, “Bir yerde hizmet ya da ürün bedavaysa orada satılan sizsiniz.” sözünü bizlere anımsatmaktadır.

Değerli okuyucularım bu yazı hakkında görüş ve önerilerinizi yorum kısmında belirtmenizi ayrıca geçmiş yayınlarıma göz atmanızı rica ediyorum, daha fazla yayın için takipte kalın. Sevgilerimle…